భార్యాభర్తలు పరస్పర అంగీకారంతో చేసుకునే ప్రైవేట్ విడాకుల ఒప్పందాలు చట్టబద్ధంగా చెల్లవని, అయితే భరణం విషయంలో ఈ ఒప్పందాలు కీలక సాక్ష్యంగా నిలుస్తాయని జమ్మూ కాశ్మీర్ మరియు లడఖ్ హైకోర్టు ఒక ముఖ్యమైన తీర్పును వెలువరించింది.
వివాహం అనేది చట్టపరమైన ప్రక్రియ ద్వారా లేదా సంబంధిత వ్యక్తిగత మత చట్టాల ద్వారా మాత్రమే రద్దు కావాలని జస్టిస్ ఎం.ఏ. చౌదరి నేతృత్వంలోని బెంచ్ స్పష్టం చేసింది. కేవలం ఒక ప్రైవేట్ ఒప్పందం ద్వారా వివాహ బంధాన్ని రద్దు చేసుకున్నట్లు పరిగణించలేమని కోర్టు పేర్కొంది.
అయితే, ఈ తీర్పులో కీలకమైన అంశం భరణానికి సంబంధించినది. ఒకవేళ భార్య తన సొంత ఇష్టంతో, విడిపోవాలని నిర్ణయించుకుని ఒప్పందంపై సంతకం చేస్తే, ఆమె భర్త నుండి భరణం కోరే హక్కును కోల్పోతుందని కోర్టు వివరించింది. క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ కోడ్ (CrPC) లోని సెక్షన్ 125(4) ప్రకారం, పరస్పర అంగీకారంతో విడిగా ఉంటున్న భార్యకు భరణం పొందే అర్హత ఉండదని కోర్టు గుర్తు చేసింది.
ఈ ప్రైవేట్ ఒప్పందం, భార్యాభర్తలు "పరస్పర అంగీకారంతో" విడిపోయారని నిరూపించడానికి ఒక బలమైన సాక్ష్యంగా (Evidence) పనిచేస్తుందని కోర్టు తెలిపింది. దీని ద్వారా వారి మధ్య ఉన్న ఆర్థిక బాధ్యతలు, ముఖ్యంగా భరణం వంటివి ముగిసిపోతాయని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది.
భార్య తన ఇష్టపూర్వకంగా విడిపోయినట్లు రుజువైతే, ఆ తర్వాత ఆమె భర్తపై భరణం కోసం ఒత్తిడి చేయలేదని ఈ తీర్పు స్పష్టం చేస్తోంది. ఈ తీర్పు భరణం కేసులలో కీలక ప్రభావాన్ని చూపనుంది.
